Ανάλυση Stratfor: Η Ρωσική επιρροή επεκτείνεται προς δυσμάς μέσω… αν. Ευρώπης

Η Ρωσία κερδίζει έδαφος στην Ανατολική Ευρώπη, καθώς η Δύση μεγαλώνει, έχοντας στραμμένη την προσοχή της στα προβλήματα που προκύπτουν εντός των συνόρων της. 

Iσως πουθενά δεν είναι πιο εμφανές όσο στην Υπερδνειστερία, την αποσχισθείσα περιοχή της Μολδαβίας, όπου οι πρόσφατες προεδρικές εκλογές οδήγησαν σε σημαντική πολιτική ανακατάταξη
. Στις 11 Δεκεμβρίου, ο νυν πρόεδρος Yevgeny Shevchuk έχασε από τον πρόεδρο της Βουλής, και υποστηρικτή της Μόσχας, Vadim Krasnoselski, ο οποίος κέρδισε το 62% της λαϊκής ψήφου. Σε συνδυασμό με την εκλογή τον Νοέμβριο του φιλορώσου υποψηφίου για την προεδρία στη Μολδαβία, η νίκη Krasnoselski θα μπορούσε να δώσει ώθηση στο συνεχιζόμενο αδιέξοδο μεταξύ των κυβερνήσεων της Μολδαβίας και της Υπερδνειστερίας, καθώς και στην πολύχρονη προσπάθεια της Ρωσίας να αυξήσει την επιρροή της στους γείτονές της.
Η ΥΠΕΡΔΝΕΙΣΤΕΡΙΑ, τόπος για 500.000 κατοίκους, έχει πολύ πιο στρατηγική σημασία απ’ ό,τι υποδηλώνει το μέγεθος του πληθυσμού της. Οταν το 1991 κατέρρευσε η Σοβιετική Ενωση, η περιοχή προσπάθησε να αποσχιστεί από τη Μολδαβία, καθώς η προσφάτως ανεξάρτητη χώρα ενίσχυε τους δεσμούς της με τη Ρουμανία, βάσει της εθνικής και της πολιτιστικής τους συγγένειας. Η Υπερδνειστερία, ένα βιομηχανικό κέντρο της σοβιετικής εποχής, που κατοικείται κυρίως από Ρώσους και Σλάβους. Επειτα από ένα σύντομο πόλεμο εναντίον των δυνάμεων ασφαλείας της Μολδαβίας το 1992, η περιοχή κέρδισε την αυτονομία της με τη βοήθεια του ρωσικού στρατού.
ΣΤΙΣ ΔΕΚΑΕΤΙΕΣ που ακολούθησαν, η Υπερδνειστερία ουσιαστικά παρέμεινε ανεξάρτητη από τη Μολδαβία, γεγονός που επιδείνωνε την ένταση μεταξύ Ρωσίας και Δύσης, όσο το Κρεμλίνο συνεχίζει να παρέχει στρατιωτική και πολιτική βοήθεια στο αποσχισθέν έδαφος. Οταν το 2009 ο συνασπισμός που προτιμούσε τους δεσμούς με την Ευρώπη έναντι της Ρωσίας ανέλαβε την εξουσία στη Μολδαβία, η ένταση αυτή μόνο επιδεινώθηκε, ιδίως όσο η κυβέρνηση στο Κισινάου ζητούσε στενότερη ενοποίηση με την Ευρωπαϊκή Ενωση. Η Ρωσία απάντησε με την επιβολή οικονομικών περιορισμών στη Μολδαβία και οι διαπραγματεύσεις για το πολιτικό καθεστώς της Υπερδνειστερίας σταμάτησαν.
ΑΛΛΑ ΟΙ ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ εκλογές στην Υπερδνειστερία και τη Μολδαβία μπορεί σύντομα να ξαναζωντανέψουν τις συνομιλίες. Ο Krasnoselski έκανε την προεκλογική του εκστρατεία με την υπόσχεση να εξευρεθεί λύση στις συνεχιζόμενες συγκρούσεις της περιοχής με τη Μολδαβία, ένα στόχο που και ο εκλεγείς πρόεδρος της Μολδαβίας, Igor Dodon, εξέφρασε την επιθυμία να συνεχίσει. (Ο Shevchuk προτίμησε να μην αλλάξει τη σχέση της Τιράσπολ με το Κισινάου, αλλά, λόγω των επίμονων οικονομικών προβλημάτων και της ανεξέλεγκτης διαφθοράς, έχασε την αποδοχή του εκλογικού σώματος της Υπερδνειστερίας και του Κρεμλίνου.) Ο Dodon έχει δεσμευθεί να συναντηθεί με τον Krasnoselski εντός των επόμενων εβδομάδων και, επειδή και οι δύο άνδρες έχουν βαθιές διασυνδέσεις με τη Μόσχα, το Κρεμλίνο μπορεί να αποδειχθεί ότι υποστηρίζει περισσότερο τις ειρηνευτικές συνομιλίες από ό,τι την περίοδο υπό τον Shevchuk.
ΠΑΡ’ ΟΛΑ ΑΥΤΑ, αρκετά εμπόδια θα μπορούσαν να αποτρέψουν μια σημαντική εξέλιξη στη διαμάχη της Υπερδνειστερίας στο προσεχές μέλλον. Πρώτον, οι Μολδαβοί πολιτικοί εξακολουθούν να είναι διχασμένοι ως προς το ποιο πρέπει να είναι το στάτους της περιοχής, ένα θέμα για το οποίο διαφωνούν ο Dodon και η Βουλή (που κλίνει προς τη Δύση) και ο πρωθυπουργός. Ο Krasnoselski αναγνώρισε επίσης την εκκρεμή διαμάχη, σημειώνοντας μετά την εκλογική νίκη του ότι «δεν εξαρτώνται όλα από τον πρόεδρο στην Κισινάου». Στο μεταξύ, η ίδια η Ρωσία θα είναι επιφυλακτική στο να επιτρέψει να προχωρήσουν οι συνομιλίες πολύ γρήγορα. Από την πλευρά της Μόσχας, οποιαδήποτε συμφωνία που συνεπάγεται τη μείωση ή την απομάκρυνση των ρωσικών στρατευμάτων στην Υπερδνειστερία είναι προφανώς εκτός συζήτησης, δεδομένου ότι το Κρεμλίνο θέλει να προστατεύσει τη στρατιωτική θέση της στην περιοχή. Η Μόσχα θέλει επίσης να διατηρήσει το ρόλο της ως του κύριου κριτή της διαμάχης.
Η ΔΙΠΛΗ ΑΛΛΑΓΗ στην ηγεσία, ωστόσο, θα αφήσει το περιθώριο σε Υπερδνειστερία και Μολδαβία να κάνουν σημαντικές αλλαγές τακτικής στη σχέση τους. Μια φιλική σχέση μεταξύ του Krasnoselski και του Dodon θα δώσει νέα πνοή στη διαπραγματευτική διαδικασία, η οποία περιλαμβάνει ζητήματα, όπως το εμπόριο, τις μεταφορές και τη διασυνοριακή μετανάστευση. Ως αποτέλεσμα, οι οικονομικοί δεσμοί μεταξύ της χώρας και της αποσχισθείσης περιοχής πιθανότατα θα βελτιωθούν, καθώς οι εμπορικοί φραγμοί μεταξύ του Κισινάου και της Τιράσπολ (καθώς του Κισινάου και της Μόσχας) χαλαρώνουν για το επόμενο έτος. Αν και η Μολδαβία είναι απίθανο να ξαναενσωματώσει εντελώς την Υπερδνειστερία, δεδομένης της ρωσικής αντίδρασης, η Μόσχα ίσως να είναι ανοιχτή να κάνει πιο μετριοπαθείς τροποποιήσεις ως προς το πολιτικό καθεστώς της περιοχής.
ΟΙ ΕΚΛΟΓΕΣ θα έχουν επίσης σημαντικές επιπτώσεις στην Ανατολική Ευρώπη. Οι αυξανόμενες προκλήσεις στην Ευρωπαϊκή Ενωση και η επικείμενη πολιτική μετάβαση στις Ηνωμένες Πολιτείες δημιούργησαν για τη Ρωσία την ευκαιρία να καλύψει το κενό που άφησε αφηρημένη και διαιρεμένη Δύση. Χώρες σε ολόκληρη την Ευρασία έχουν αναγκαστεί να επανεξετάσουν τους δεσμούς τους με την Ουάσιγκτον, τις Βρυξέλλες και τη Μόσχα, καθώς προσαρμόζονται σε έναν κόσμο στον οποίο η Δύση δίνει την εντύπωση ότι θα συμμετέχει λιγότερο σε ορισμένες περιφερειακές υποθέσεις. Και αν κρίνουμε από την εκλογή των φιλορώσων προέδρων στην Υπερδνειστερία και τη Μολδαβία, φαίνεται ότι το Κρεμλίνο έχει αδράξει την ευκαιρία να επεκτείνει ήσυχα την εμβέλειά του προς τα δυτικά.
elefterostypos.gr