Συντάξεις: Την 1η Ιουλίου αναμένεται η απόφαση ΣτΕ-Ποιοι και πως θα πάρουν τα αναδρομικά

Τα αναδρομικά της περιόδου Ιούνιος 15-Μάιος16, που θα προκύψουν από την απόφαση του ΣτΕ εντός της εβδομάδας, οι αυξήσεις σε παλαιούς και νέους από την αλλαγή στα ποσοστά αναπλήρωσης, η ενίσχυση των επικουρικών και οι αλλαγές στη σύνταξη όσων δικαιούχων επιλέγουν να εργάζονται θα φανούν από τώρα μέχρι το φθινόπωρο

Της ΣΙΣΣΥΣ ΣΤΑΥΡΟΠΙΕΡΡΑΚΟΥ - s.stavropierrakou@realnews.gr

Αύξηση στο εισόδημά τους με τέσσερις παρεμβάσεις από τώρα μέχρι και το φθινόπωρο θα δουν περισσότεροι από 2 εκατομμύρια συνταξιούχοι, με την καταβολή αυξήσεων και αναδρομικών που δρομολογεί το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων. Την 1η Ιουλίου αναμένεται να εκδοθεί η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας για τα αναδρομικά της περιόδου 2015-2016, τα οποία διεκδικούν 2 εκατομμύρια συνταξιούχοι. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν η ευνοϊκή απόφαση για επιστροφή αναδρομικών 11 μηνών (Ιούνιος 15-Μάιος 16) θα αφορά το σύνολο των συνταξιούχων ή μόνο τους περίπου 250.000 που έχουν καταθέσει αγωγές με τις πληροφορίες να αναφέρουν ότι η απόφαση θα ληφθεί σε ανώτερο πολιτικό επίπεδο. Ο αρχικός κυβερνητικός σχεδιασμός προβλέπει η καταβολή τους να ξεκινήσει σταδιακά από το φθινόπωρο. Ωστόσο, τα νέα δημοσιονομικά δεδομένα που έχει προκαλέσει η πανδημία του κορωνοϊού ενδεχομένως να ανατρέψουν τα σχέδια και η καταβολή να ξεκινήσει από τις αρχές του νέου έτους και να ολοκληρωθεί σε πολλές δόσεις και σε βάθος τουλάχιστον μιας πενταετίας. Από την απόφαση του ΣτΕ εξαιρούνται μόνο περίπου 40.000 νέοι συνταξιούχοι, που βγήκαν στη σύνταξη μετά τον νόμο Κατρούγκαλου, οι οποίοι θα λάβουν αύξηση στη σύνταξή τους και αναδρομικά 12 μηνών τον προσεχή Οκτώβριο, λόγω των αλλαγών στα ποσοστά αναπλήρωσης.

Οι δικαιούχοι

Όλες οι υπόλοιπες κατηγορίες συνταξιούχων τίθενται υπό την ομπρέλα της απόφασης του ΣτΕ και θα έχουν διπλό όφελος από τις δρομολογούμενες αποφάσεις. Συγκεκριμένα:

235.000 συνταξιούχοι στις 9 Ιουλίου θα λάβουν τα αναδρομικά των επικουρικών συντάξεων, τρεις μήνες νωρίτερα από την προγραμματισμένη καταβολή τους στις αρχές Οκτωβρίου.

150.000 παλαιοί συνταξιούχοι θα λάβουν τον Οκτώβριο αύξηση στην κύρια σύνταξή τους, η οποία προκύπτει με βάση τους νέους συντελεστές αναπλήρωσης του νόμου Βρούτση αλλά και με μια ετήσια δόση των αναδρομικών τους.

Περίπου 80.000 συνταξιούχοι που παράλληλα εργάζονται θα δουν αύξηση στη σύνταξή τους τον Σεπτέμβριο, αφού θα περικόπτεται κατά 30%, αντί για 60% που προβλεπόταν έως τον περασμένο Φεβρουάριο. Ταυτόχρονα, θα λάβουν και αναδρομικά από τις συντάξεις του Μαρτίου 2020 και μετά.

1. ΑΝΑΔΡΟΜΙΚΑ ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΩΝ ΣΥΝΤΑΞΕΩΝ

Με εμβόλιμη πληρωμή την Πέμπτη 9 Ιουλίου θα καταβληθούν τα αναδρομικά 8 μηνών των αυξήσεων στις επικουρικές συντάξεις. Οι αυξήσεις και τα αναδρομικά αφορούν κατά κύριο λόγο περίπου 235.000 συνταξιούχους που είχαν υποβάλει αίτηση συνταξιοδότησης έως και τις 31/12/2014. Και αυτό γιατί από 1/1/2015 ισχύει ο νέος τρόπος υπολογισμού, ο οποίος δεν άλλαξε.

Τα ποσά που αναμένεται να λάβουν οι δικαιούχοι ξεκινούν από 40 ευρώ και φτάνουν τα 2.300 ευρώ σε εξαιρετικές περιπτώσεις.

Σύμφωνα με τον εργατολόγο Μιχάλη Παντελίδη, οι περισσότεροι δικαιούχοι, δηλαδή περίπου 162.000, είναι συνταξιούχοι πρώην μισθωτοί του ιδιωτικού τομέα (ΙΚΑ-ΕΤΕΑΜ) και θα λάβουν μέσο ποσό αναδρομικών 624 ευρώ. Τα υψηλότερα ποσά θα δουν πρώην τραπεζοϋπάλληλοι της Alpha Bank και της πρώην Εμπορικής, που δικαιούνται κατά μέσο όρο 1.680 και 1.560 ευρώ αντίστοιχα.

Περίπου 21.500 πρώην ναυτικοί δικαιούνται αναδρομικά ύψους 1.390 ευρώ κατά μέσο όρο, ενώ στα 980 ευρώ κυμαίνεται ο μέσος όρος των αναδρομικών των νομικών.

Από την άλλη, 73.500 δημόσιοι υπάλληλοι θα λάβουν από 80 ευρώ συνολικά έκαστος κατά μέσο όρο, ενώ μικρότερα είναι τα αναδρομικά των αστυνομικών και των πυροσβεστών.

Στον αντίποδα, δεν παίρνουν αναδρομικά, καθώς δεν είχαν μειώσεις στις επικουρικές τους οι συνταξιούχοι της ΔΕΗ, του ΤΕΑΠIΕΝ (επικουρικό Εμπορικού Ναυτικού), του ΤΕΑΕΧ (επικουρικό χημικών), του ΤΕΑΥΑΠ (επικουρικό Σωμάτων Ασφαλείας) και του ΤΕΑΑ (επικουρικό αρτοποιών).

2. ΑΥΞΗΣΕΙΣ - ΑΝΑΔΡΟΜΙΚΑ ΑΠΟ ΤΑ ΠΟΣΟΣΤΑ ΑΝΑΠΛΗΡΩΣΗΣ

Τον Οκτώβριο θα καταβληθούν αυξήσεις αλλά και αναδρομικά επί των συγκεκριμένων αυξήσεων, λόγω αλλαγής στα ποσοστά αναπλήρωσης, σε τρεις κατηγορίες συνταξιούχων: σε δύο που συνταξιοδοτήθηκαν πριν από τον Μάιο του 2016 και σε μία που αφορά όσους βγήκαν στη σύνταξη από τότε και μετά. Αθροιστικά πρόκειται για 190.000 συνταξιούχους. Η αύξηση ξεκινά από 12 ευρώ για 33 έτη ασφάλισης και μεικτό μισθό 700 ευρώ και φτάνει έως και 252 ευρώ τον μήνα για 40 έτη ασφάλισης και μεικτές αποδοχές 3.500 ευρώ.

Οι κατηγορίες συνταξιούχων που θα λάβουν αυξήσεις είναι οι εξής:

40.000 νέοι συνταξιούχοι χωρίς προσωπική διαφορά. Πρόκειται για όσους αποχώρησαν από τις 13 Μαΐου 2016 και μετά από όλα τα πρώην ταμεία του ιδιωτικού τομέα και το Δημόσιο και δεν έχουν προσωπική διαφορά, οι οποίοι θα λάβουν αύξηση στη σύνταξή τους κατά μέσο όρο 50 ευρώ. Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν, για παράδειγμα, δημόσιοι υπάλληλοι Υ.Ε. και Δ.Ε. με χαμηλές και μεσαίες συντάξιμες αποδοχές που έχουν συνταξιοδοτηθεί από 13/5/2016 έως 31/12/2018 με 30,1 έτη έως 44 έτη ασφάλισης. Επίσης, δημόσιοι υπάλληλοι Τ.Ε. και Π.Ε. που έχουν συνταξιοδοτηθεί από 1/1/2019 και μετά με 30,1 έτη έως 44 έτη ασφάλισης, αλλά και αυτοκινητιστές του πρ. ΟΑΕΕ - ΤΣΑ που συνταξιοδοτήθηκαν την περίοδο 2016-2019 με περισσότερα από 30,1 έτη ασφάλισης και έως 44 έτη.

Παλαιοί συνταξιούχοι με αρνητική προσωπική διαφορά, οι οποίοι ανέρχονται σε 100.000. Πρόκειται για τους συνταξιούχους που έχουν αποχωρήσει με περισσότερα από 30 έτη ασφάλισης και έχουν αρνητική προσωπική διαφορά από 1ης/1/2019. Λαμβάνουν δηλαδή ήδη μια μικρή αύξηση, αλλά κατέβαλλαν εισφορές σε ποσοστό 30% επί των συντάξιμων αποδοχών τους ή και παραπάνω και γι' αυτό δικαιούνται την προσαύξηση του νόμου Κατρούγκαλου. Σε αυτή την κατηγορία ανήκουν συνταξιούχοι των πρώην ειδικών ταμείων των ΔΕΚΟ - τραπεζών (ΤΑΠ - ΟΤΕ, ΟΑΠ - ΔΕΗ, ΤΣΠ - ΕΤΕ κ.λπ.), οι οποίοι αποχώρησαν με περισσότερα από 30 έτη.

Παλαιοί συνταξιούχοι με μικρή θετική προσωπική διαφορά, κατά μέσο όρο στα 30 ευρώ. Λόγω της αύξησης της ανταποδοτικής τους σύνταξης, μπορεί να μηδενίσουν τη θετική προσωπική διαφορά και να πάρουν αύξηση έως 20 ευρώ. Πρόκειται για περίπου 50.000 συνταξιούχους.

Αναδρομικά: Οι 150.000 παλαιοί συνταξιούχοι θα λάβουν τα αναδρομικά 12 μηνών σε 5 ετήσιες δόσεις και εκτιμάται ότι η πρώτη δόση που θα δοθεί φέτος θα κυμαίνεται μεσοσταθμικά από 240 ευρώ έως και 600 ευρώ. Οι 40.000 νέοι συνταξιούχοι θα λάβουν εφάπαξ τα αναδρομικά 12 μηνών, δηλαδή από τον Οκτώβριο του 2019 έως και τον Σεπτέμβριο του 2020, τα οποία θα κυμαίνονται μεσοσταθμικά από 1.200 ευρώ έως και άνω των 2.500 ευρώ.

3. ΑΥΞΗΣΕΙΣ - ΑΝΑΔΡΟΜΙΚΑ ΣΥΝΤΑΞΙΟΥΧΩΝ ΠΟΥ ΕΡΓΑΖΟΝΤΑΙ

Τον Σεπτέμβριο θα δουν αυξήσεις και αναδρομικά 6 μηνών σε κύριες και επικουρικές συντάξεις περίπου 80.000 συνταξιούχοι που παράλληλα εργάζονται. Οι αυξήσεις θα προέλθουν από τη μείωση της ποινής στο 30% που προβλέπει ο νόμος 4670/2020 (νόμος Βρούτση), αντί του 60% που είχε επιβληθεί με τον νόμο 4387/2016 (νόμος Κατρούγκαλου), στις συντάξεις όσων εξακολουθούν να εργάζονται και το δηλώνουν.

Για παράδειγμα, ένας συνταξιούχος που εργάζεται και παίρνει 1.000 ευρώ από κύρια και 250 από επικουρική σύνταξη (μεικτά) με τον νόμο Κατρούγκαλου είχε μείωση 60% και στα δύο ποσά, δηλαδή μείωση 600 ευρώ στην κύρια και 150 ευρώ στην επικουρική. Η κύρια σύνταξη που παίρνει είναι 400 ευρώ και η επικουρική 100 ευρώ, με σύνολο 500 ευρώ. Με τον νόμο Βρούτση η μείωση περιορίζεται στο 30%, οπότε η ποινή είναι 300 ευρώ στην κύρια και 75 ευρώ στην επικουρική. Ο συνταξιούχος από τον ερχόμενο Σεπτέμβριο θα έχει αύξηση στην κύρια σύνταξη 300 ευρώ και θα διαμορφωθεί στα 700 ευρώ, ενώ στην επικουρική θα έχει αύξηση 75 ευρώ και θα διαμορφωθεί στα 175 ευρώ.

Ο ίδιος συνταξιούχος θα λάβει αναδρομικά 8 μηνών, που αντιστοιχούν σε 2.100 ευρώ για την κύρια σύνταξη και 600 ευρώ αναδρομικά για την επικουρική. Οι συνταξιούχοι που είχαν αναλάβει εργασία πριν από την έναρξη ισχύος του νόμου Κατρούγκαλου (πριν από τις 13 Μαΐου του 2016) και εξαιρούνται από το ψαλίδι του 60%, υπαγόμενοι στο προγενέστερο καθεστώς διατηρούν το ισχύον καθεστώς έως την 1η Μαρτίου του 2022.

4. ΑΠΟΦΑΣΗ ΣτΕ

Την 1η Ιουλίου αναμένεται, σύμφωνα με τις πληροφορίες, να εκδοθεί η κρίσιμη απόφαση του ΣτΕ για τα αναδρομικά των παλαιών συνταξιούχων που αφορούν τους συνταξιοδοτηθέντες πριν από τον νόμο Κατρούγκαλου. Το βασικό σενάριο για την επικείμενη απόφαση προβλέπει ότι θα δοθούν τα αναδρομικά για 11 μήνες από τον Ιούνιο του 2015 ως τον Μάιο του 2016. Τα ποσά που έχουν παρακρατηθεί από κύριες και επικουρικές συντάξεις κατά το επίμαχο 11 μηνο Ιουνίου 2015-Μαΐου 2016 και θα πρέπει να αποδοθούν στους συνταξιούχους σε περίπτωση ευνοϊκής απόφασης του ΣτΕ, διαμορφώνονται ως εξής:

Για κύριες συντάξεις μέχρι 1.000 ευρώ τα αναδρομικά είναι 360-800 ευρώ.

Για κύριες συντάξεις από 1.001 μέχρι 1.500 ευρώ τα αναδρομικά κινούνται από 900 έως 4.000  ευρώ.

Για κύριες συντάξεις άνω των 1.500 ευρώ φτάνουν έως και 7.500 ευρώ.

Η κυβέρνηση, μετά την έκδοση της απόφασης του ΣτΕ, αναμένεται να αποφασίσει πώς θα καταβληθούν τα ποσά, με δεδομένο το δημοσιονομικό κόστος. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς που έχει καταθέσει ο ΕΦΚΑ στο ΣτΕ, μόνο για το διάστημα του 11 μήνου το κόστος αγγίζει τα 4 δισ. ευρώ για κύριες και επικουρικές και εφόσον η απόφαση εφαρμοστεί στο σύνολο των συνταξιούχων. Θεωρείται, λοιπόν, δεδομένο ότι οι όποιες επιστροφές προκύψουν θα αποτυπωθούν στον νέο κρατικό Προϋπολογισμό και θα πραγματοποιηθούν από το 2021 και σε βάθος χρόνου σε δόσεις.