Οκτώ απαραίτητες διευκρινίσεις

Επειδή πολλοί πραγματικά αδαείς μίλησαν και έγραψαν τις τελευταίες ημέρες για τις φυσικές καταστροφές και την αντιμετώπιση των αποτελεσμάτων τους, θεωρώ ότι είναι αναγκαίο να
διευκρινιστούν κάποια θέματα.
Πρώτον, όλοι όσοι έχασαν τη ζωή τους στο Μάτι θεωρούνται θύματα (victims) και χαρακτηρίζονται νεκροί (dead) μετά την ιατρική πιστοποίηση ή/και την ιατροδικαστική ταυτοποίηση. Σημειωτέον ότι η χορήγηση πιστοποιητικού θανάτου από τον γιατρό απαιτεί την ταυτοποίηση των στοιχείων των θυμάτων, που στην προκειμένη περίπτωση δε ήταν εφικτό να γίνει παρά μόνο μετά από ιατροδικαστική διαδικασία και έλεγχο DNA.
Δεύτερον, η πιστοποίηση θανάτου απαιτεί γιατρό σε στεριά. Δηλαδή, αν πεθάνει κάποιος κατά τη διάρκεια της πτήσης Αθήνα-Νέα Υόρκη πάνω από τον Ατλαντικό Ωκεανό θεωρείται νεκρός την ώρα και στον τόπο που ο γιατρός πραγματοποιεί την πιστοποίηση (π.χ. Νέα Υόρκη) και όχι εν πτήσει. Το ίδιο ισχύει και για τη θάλασσα.
Τρίτον, η παροχή πρώτων βοηθειών μπορεί να γίνει θεωρητικά παντού, αλλά είναι πρακτικά αδύνατη πάνω σε φουσκωτά σκάφη που πλέουν ή κινούνται ειδικά με ανέμους 6 και 7 Μποφόρ και ιδίως κατά τη διάρκεια της νύχτας με ελάχιστο ή καθόλου φωτισμό.
Τέταρτον, κατά τη διάρκεια διαδικασιών διάσωσης ανθρώπων από πληγείσες περιοχές πρέπει να πληρούνται δύο σημαντικές προϋποθέσεις. Η μία είναι να έχει εξασφαλιστεί -κατά το δυνατόν- η ασφάλεια των ανθρώπων που μετέχουν στις διαδικασίες διάσωσης (διασωστών), ώστε να μη θρηνήσουμε επιπλέον θύματα. Η άλλη είναι να τηρηθούν κανόνες ασφαλούς προσέγγισης, διάσωσης, μεταφοράς και καταγραφής των ανθρώπων που κινδυνεύουν, ώστε να μην προκαλέσουμε εμείς περισσότερα θύματα. Φαντάζεστε τι κακό θα είχε προξενηθεί αν η προπέλα μιας εξωλέμβιας μηχανής σκότωνε κάποιον ή αν βούλιαζε ένα φουσκωτό λόγω υπερφόρτωσης και πνίγονταν άνθρωποι.
Πέμπτον, η περισυλλογή ανθρώπων που βρίσκονται στη θάλασσα και κινδυνεύουν είναι υποχρέωση -κι όχι επιλογή- των καπετάνιων όλων των πλοίων που βρίσκονται στην περιοχή, εκτός αν θεωρούν ότι θέτουν σε κίνδυνο τους δικούς τους επιβαίνοντες.
Εκτον, η εκκένωση μεγάλων περιοχών απαιτεί την ύπαρξη σχεδίων για κάθε περιοχή ανάλογα με τον τύπο της καταστροφής, την περιοχή έναρξης του φαινομένου, τις δυνατότητες οδών διαφυγής, την πορεία του φαινομένου, την ταχύτητα εξέλιξης του προβλήματος, τον εκάστοτε αριθμό διαθέσιμων πόρων (ανθρώπινων και υλικών) καθώς και κατάλληλη και συνεχή ενημέρωση του πληθυσμού για κάθε ξεχωριστό σχέδιο και τις διαφοροποιήσεις αυτών.
Δηλαδή, διαφορετικό σχέδιο για την καταστροφή με τον τρόπο που έγινε και διαφορετικό αν η φωτιά ξεκινούσε από το Μάτι με κατεύθυνση προς τον Βορρά. Βασική προϋπόθεση για την επιτυχία ενός τέτοιου εγχειρήματος είναι η συμμετοχή σε αυτό ανθρώπων που θα έχουν εκπαιδευτεί και ασκηθεί ουσιαστικά και όχι μόνο σε θεωρητικό επίπεδο στα συγκεκριμένα σχέδια. Αλήθεια, πόσοι έχουν μεταφέρει έναν ανήμπορο ή τραυματισμένο άνθρωπο που δεν μπορεί να περπατήσει για 50 μέτρα σε πραγματικές συνθήκες;
Εβδομον, απαγορεύεται η ανακοίνωση ονομάτων θυμάτων ή πιθανών θανόντων πριν από την οριστική ταυτοποίηση και ενημέρωση των οικείων τους. Το τι θα πράξει οποιοσδήποτε από τους συγγενείς (ανάρτηση μηνυμάτων, κειμένων ή φωτογραφιών -προφορικές ή γραπτές ανακοινώσεις) αποτελεί προσωπικό του δικαίωμα. Η πολιτεία και τα επίσημα όργανά της όμως οφείλουν να σεβαστούν την ιδιωτικότητα, ειδικά σε τέτοιες στιγμές.
Ογδοον, η μεταφορά τραυματιών σε νοσηλευτικά ιδρύματα πρέπει να γίνεται με κριτήρια όπως η βαρύτητα του τραυματισμού, η εγγύτητα του νοσοκομείου, οι δυνατότητες αντιμετώπισης συγκεκριμένων τραυμάτων από τα αντίστοιχα ιδρύματα, ο αριθμός των ασθενοφόρων, η πληρότητα εξειδικευμένων κλινών και πιθανόν και άλλα. Ετσι οι βαρύτερα τραυματίες θα μπορούν να λάβουν νωρίτερα κατάλληλη βοήθεια.
Η διαδικασία αυτή απαιτεί διασώστες που με γνώσεις και αντικειμενική κρίση -κατά το δυνατόν- θα ενημερώνουν σωστά το συντονιστικό όργανο και όχι γιατρούς στο πεδίο (hot zone). Οι γιατροί χρειάζονται για την εξειδικευμένη παροχή υπηρεσιών υγείας στα νοσοκομεία και ενδεχομένως για μεταφορά ορισμένων βαρέως πασχόντων προς αυτά.
Είμαι σίγουρος ότι ειπώθηκαν και γράφτηκαν και άλλα από «επιστήμονες ή μη» κατά τη διάρκεια των τελευταίων ημερών, αλλά προφανώς είναι αδύνατο να έχουν υποπέσει στην αντίληψή μου και να γίνει αναλυτική εξήγηση όλων σε μια σελίδα. Ομως ορισμένα θέματα πρέπει να τοποθετούνται στη σωστή σειρά.

Χρήστος Τσακαλάκης
Στρατιωτικός ιατρός, ειδικός παθολόγος-εντατικολόγος, με εκπαίδευση στην επείγουσα ιατρική παρέμβαση σε περιστατικά μαζικών απωλειών στις ΗΠΑ, στην καταδυτική και υπερβαρική ιατρική στο Ναυτικό Νοσοκομείο Αθηνών και ως αυτοδύτης στη Μονάδα Υποβρυχίων Καταστροφών

efsyn.gr


_