Γλουτένη: Πέντε μύθοι και αλήθειες


Η γλουτένη είναι αναμφισβήτητα μια πρωτεΐνη η οποία μέσα σε μερικά χρόνια κατάφερε να γίνει πιο δημοφιλής και από τη Lady Gaga. Τόσο, που ακόμα και άτομα τα οποία δεν έχουν δυσανεξία σε αυτή βλέπουν με μισό μάτι το ψωμί και το σιτάρι και πιθανώς να επιλέξουν ένα προϊόν χωρίς γλουτένη (gluten free) από το ράφι του σούπερ μάρκετ, απλώς και μόνο διαβάζοντας την… ταμπέλα του.

Άλλοι πάλι ανησυχούν για το αν μια διατροφή χωρίς γλουτένη μπορεί πράγματι να τους βοηθήσει να χάσουν βάρος ή/και αν θα πρέπει να κόψουν εντελώς τους υδατάνθρακες αφού η πλειοψηφία αυτών περιέχει τη συγκεκριμένη πρωτεΐνη.

Τι ισχύει στη διατροφή χωρίς γλουτένη και τι όχι; Πέντε μύθοι και αλήθειες για να ξέρετε τι τρώτε και που… βαδίζετε.

Πρέπει όλοι να κόψουμε τη γλουτένη
Φυσικά και όχι κι ας έχουν γεμίσει ταμπέλες τα σούπερ μάρκετ για gluten free προϊόντα. Δύο κατηγορίες ανθρώπων πρέπει να κόψουν τη γλουτένη: όσοι έχουν το αυτοάνοσο νόσημα κοιλιοκάκη, το οποίο διαπιστώνεται με μια απλή εξέταση αίματος και όσοι, χωρίς να έχουν κοιλιοκάκη, έχουν κάποιες παρενέργειες όταν καταναλώνουν τρόφιμα με γλουτένη, όπως φούσκωμα και πρήξιμο στην κοιλιά, θολούρα και έντονη κούραση. Εξέταση για τους δεύτερους δεν υπάρχει, επομένως αν πιστεύετε ότι ανήκετε σε αυτή την κατηγορία τότε διακόψτε την κατανάλωση προϊόντων με γλουτένη και απευθυνθείτε σε κάποιον διατροφολόγο. Τέλος, κάποιοι εξ ημών πιθανώς να έχουν δυσανεξία στο σιτάρι, όμως όχι στη γλουτένη. Σε αυτή την περίπτωση ένα τεστ αλλεργίας ξεκαθαρίζει το τοπίο.

Η διατροφή χωρίς γλουτένη βοηθά όλους στην απώλεια βάρους
Λάθος. Κάποιοι μπορεί να χάσουν, κάποιοι άλλοι μπορεί να «βάλουν» κιλά. Κάθε φορά που αφαιρούμε ένα συστατικό από τη διατροφή μας, υπάρχει κίνδυνος να αντικατασταθεί με κάτι το οποίο πιθανώς να εμποδίσει την προσπάθεια απώλειας βάρους. Επί παραδείγματι είναι πολύ εύκολο να πέσουμε θύματα «gluten free»… σαβούρας (κουλουράκια, πατατάκια κ.α.) θεωρώντας πως είναι «υγιεινά». Το ίδιο και να καταναλώσουμε μεγαλύτερες ποσότητες προϊόντων χωρίς γλουτένη πιστεύοντας ότι «δεν παχαίνουν». Οι θερμίδες είναι θερμίδες, ανεξαρτήτως… γλουτένης.


Αντίο στους υδατάνθρακες
Μια διατροφή χωρίς γλουτένη δεν είναι διατροφή χωρίς υδατάνθρακες. Οι πατάτες, οι γλυκοπατάτες, το κολοκύθι και τα όσπρια είναι άκρως χορταστικά προϊόντα χωρίς γλουτένη. Και περιέχουν σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό υδατάνθρακες. Αντικαθιστώντας τρόφιμα με γλουτένη με κάποια από τα παραπάνω εξασφαλίζεται η επαρκής ποσότητα φυτικών ινών και πρωτεΐνης, ενώ η διατροφή ενισχύεται με αντιοξειδωτικά, βιταμίνες και μέταλλα, χωρίς μεγάλη ποσότητα περιττών θερμίδων.

Αντίο στα «ολικής» και τους «σπόρους»
Όχι απαραίτητα. Τροφές όπως η κινόα, το καστανό ή το άγριο ρύζι, το φαγόπυρο (είδος σίκαλης), το κεχρί, ο αμάρανθος (τύπος δημητριακού) και το καλαμπόκι δεν έχουν ίχνος γλουτένης και μπορούν κάλλιστα να αντικαταστήσουν τα επεξεργασμένα δημητριακά και να ενισχύσουν τη διατροφή με φυτικές ίνες και σημαντικά ιχνοστοιχεία. Για παράδειγμα, μπορείτε να φτιάξετε ταμπουλέ με κινόα αντί για πλιγούρι και να αγοράσετε αντί των κλασσικών λευκών μακαρονιών, καστανό ρύζι ή κινόα.


Η γλουτένη βρίσκεται μόνο σε σπόρους
Όχι μόνο. Η γλουτένη μπορεί να «κρύβεται» σε τροφές που δεν… φωνάζουν, όπου και συνήθως χρησιμοποιείται για ομογενοποίηση, γέμιση και σταθεροποίησή τους. Επομένως ίσως να χρειαστεί δουλειά… ντετέκτιβ για να δείτε τι περιέχει τι. Αρχικά, τσεκάρετε για συστατικά όπως αλεύρι, σίκαλη και κριθάρι. Εν συνεχεία αναζητήστε παράγωγα αυτών όπως γαλέτα, βύνη και μαγιά μπύρας. Η γλουτένη μπορεί να «κρύβεται» σε τροφές όπως: σούπες, μπάρες ενέργειας, ντρέσινγκ για σαλάτα, πατατάκια και σάλτσα σόγιας.


Πηγή: time.com, iatronet.gr, in2life.gr